Κατάλογος εγχόρδων οργάνων με εικόνες

Τα όργανα που παράγουν ήχο μέσω των παλλόμενων χορδών ονομάζονται έγχορδα όργανα ή, με άλλα λόγια, χορδόφωνα. Τα έγχορδα όργανα είναι εκείνα που παράγουν ήχο χάρη στις δονήσεις που δημιουργούνται όταν οι χορδές νύσσονται ή κρούονται. Η ένταση αυτού του ήχου καθορίζεται από τον αντίλαλο που δημιουργεί το ηχείο καθώς πάλλεται εξαιτίας των χορδών, ανεξάρτητα από τον τρόπο με τον οποίο τίθενται σε δόνηση.

Ίσως σας ενδιαφέρει: Έτοιμοι για έμπνευση; Η ιστορία επιτυχίας της Sala Muzik αποκαλύπτεται

Σύντομη ιστορία των έγχορδων οργάνων

"χορδή” είναι το βασικό χαρακτηριστικό αυτών των οργάνων, όπως φανερώνει και το ίδιο τους το όνομα. Η κίνηση των χορδών με τα δάχτυλα ή με κάποιο βοηθητικό μέσο δημιουργεί τη δόνηση και τον ήχο. Έπειτα, τα συστηματικά και αρμονικά χτυπήματα σχηματίζουν τις νότες. Έτσι λειτουργούν, στη βάση τους, τα έγχορδα όργανα. Και ενώ η λειτουργία τους είναι εύκολο να κατανοηθεί, η ιστορία τους είναι πολύ πιο σύνθετη από αυτό.

Μια λύρα από την Ουρ της αρχαίας Μεσοποταμίας, του 2500 έως 3000 π.Χ., είναι το χειροπιαστό τεκμήριο και η πηγή που έχουμε για να εξηγήσουμε την ιστορία των έγχορδων οργάνων. Από την άλλη, δεν είναι σαφές πότε και πού δημιουργήθηκε το πρώτο έγχορδο όργανο. Καθώς η μουσική και τα μουσικά όργανα εξελίσσονται από πολιτισμό σε πολιτισμό και κάθε πολιτισμός προσθέτει κάτι στον κόσμο της μουσικής, είναι κατανοητό ότι δεν μπορούμε να αποδώσουμε τα έγχορδα όργανα σε κανένα έθνος ή περιοχή. Μπορούμε ωστόσο να δούμε τις αλλαγές και τις επιρροές από περιοχή σε περιοχή, και αυτό οδήγησε στα σημερινά έγχορδα όργανα.

Μπορούμε να δούμε το ραβαναστρόν (ravanastron) από τα ινδικά λαϊκά όργανα και το ραμπάμπ (rebab) από την Ανατολική Ασία ως έγχορδα όργανα και ως εξελιγμένες εκδοχές της λύρας της Ουρ. Αν κοιτάξουμε προς τη Δύση, βλέπουμε τη λύρα στο Βυζάντιο, η οποία συνέχισε να εξελίσσεται. Το 1600 μ.Χ. ονομάζεται περίοδος του μπαρόκ και γέννησε τη «lira da braccio», τον πρόγονο του σύγχρονου βιολιού.

Τουρκικά έγχορδα όργανα: Τουρκικά έγχορδα όργανα

Περσικά έγχορδα όργανα: Περσικά έγχορδα όργανα

Ποια είναι τα χαρακτηριστικά των έγχορδων οργάνων;

Τα έγχορδα όργανα είναι τα πιο θεμελιώδη όργανα στον κόσμο της μουσικής. Οι χορδές τους μπορούν να βγάλουν πανέμορφους ήχους αν τις αγγίξει κανείς σωστά. Αυτά τα έγχορδα όργανα βρήκαν τη θέση τους στο πρώτο τμήμα της δυτικής ορχήστρας. Γενικά, οι χορδές από έντερο ή μέταλλο πάλλονται είτε με νύξη, είτε με δοξάρι, είτε με τράβηγμα με τα δάχτυλα.

Τα έγχορδα όργανα είναι ένα είδος οργάνου με πολλά μοντέλα. Για την κατασκευή καθενός από αυτά χρησιμοποιούνται διαφορετικά ξύλα, αλλά, όπως πάντα, η πρώτη ύλη έρχεται από τη φύση. Φυσικά, βλέπουμε ότι η λίστα των έγχορδων οργάνων διαφέρει ανάλογα με πολλές διαφορετικές πολιτισμικές δομές. Για παράδειγμα, ενώ το βιολί και τα πολλά μοντέλα του αποτελούν τον ακρογωνιαίο λίθο ενός συγκεκριμένου πολιτισμού, στη χώρα μας εντυπωσιάζει πάντα το πλήθος των οργάνων. Έτσι, όργανα με το ίδιο όνομα μπορεί να διαφέρουν ανάλογα με το πολιτισμικό υπόβαθρο της περιοχής στην οποία βρίσκονται.

Μπορεί επίσης να σας αρέσει: Ειδικό τουρκικό ούτι CM-4

Τα έγχορδα όργανα μπορούν να κατασκευαστούν εξ ολοκλήρου στο χέρι ή βιομηχανικά. Τα έγχορδα απαιτούν πολύ περισσότερη φροντίδα και προσοχή, ενώ τα εργοστασιακά προϊόντα είναι πιο εγγυημένα. Δεν πρέπει όμως να παραβλέπουμε ότι ένα χειροποίητο έγχορδο όργανο έχει πολύ υψηλότερη ποιότητα από ένα εργοστασιακό έγχορδο όργανο.

Τεχνικές παιξίματος

Τα έγχορδα όργανα, συνήθως τα τοξοειδή, παράγουν ήχο προκαλώντας το φαινόμενο πρόσφυσης και ολίσθησης (Stick-Slip-Effect), καθώς το δοξάρι γλιστρά πάνω στη χορδή και το χέρι δονείται. Συνήθως κατατάσσονται ανάλογα με την τεχνική που χρησιμοποιείται για να τεθούν οι χορδές σε δόνηση (ή, στην περίπτωση οργάνων στα οποία εφαρμόζονται περισσότερες από μία, ανάλογα με την κύρια τεχνική). Οι τρεις πιο συνηθισμένες τεχνικές είναι η νύξη, το δοξάρι και η κρούση. Μια σημαντική διαφορά ανάμεσα στο δοξάρι και τη νύξη είναι ότι στην πρώτη περίπτωση το φαινόμενο είναι περιοδικό, ώστε τα ηχοχρώματα να διατηρούνται σε αυστηρά αρμονική σχέση με τη θεμελιώδη.

Υπάρχουν επίσης έγχορδα όργανα που παίζονται κρουστικά με μπαγκέτες. Το δοξάρι αποτελεί αναπόσπαστο μέρος των έγχορδων οργάνων. Αποτελείται από μια δέσμη τριχών αλόγου τεντωμένη ανάμεσα στα δύο άκρα μιας ελαφρώς κυρτής ράβδου από σκληρό ξύλο. Κρατιέται με το δεξί χέρι και παίζεται από κάτω προς τα πάνω. Το κάτω άκρο ονομάζεται 'τακούνι' και το πάνω 'μύτη' ή 'κορυφή'. Το μήκος των δοξαριών κυμαίνεται μεταξύ 70 και 75 cm.

Νύξη
Η νύξη είναι μέθοδος παιξίματος οργάνων όπως η βίνα, το μπάντζο, το γιουκαλίλι, η κιθάρα, η άρπα, το ούτι (oud), το μαντολίνο, το λαούτο και το σιτάρ, όπου οι χορδές νύσσονται με το δάχτυλο, τον αντίχειρα ή ένα φτερό (σήμερα πλαστική πένα).

Παίξιμο με δοξάρι
Το παίξιμο με δοξάρι είναι μέθοδος που χρησιμοποιείται σε ορισμένα έγχορδα όπως το βιολί, η βιόλα, το τσέλο και το κοντραμπάσο, καθώς και στην παλιά οικογένεια των βιόλων. Το δοξάρι αποτελείται από μια ράβδο με μια «λωρίδα» παράλληλων τριχών αλόγου τεντωμένη ανάμεσα στα άκρα της.

Κρούση
Η τρίτη συνηθισμένη μέθοδος παραγωγής ήχου στα έγχορδα όργανα είναι το χτύπημα της χορδής. Το πιάνο και το σαντούρι χρησιμοποιούν αυτή τη μέθοδο. Ακόμη κι όταν το πιάνο χτυπά τις χορδές, η χρήση σφυριών από τσόχα σημαίνει ότι ο ήχος που παράγεται παραμένει απαλός και στρογγυλός, σε αντίθεση με την κοφτή επίθεση που προκύπτει όταν ένα πολύ σκληρό σφυρί χτυπά τις χορδές.

Ποια είναι η λίστα των έγχορδων οργάνων;

• Άρπα (Harp)
• Μπαλαλάικα (Balalaika)
• Μπάντζο (Banjo)
• Μπάνκο (Banco)
• Σάζι (Saz, οικογένεια)
• Κιθάρα (Guitar, οικογένεια)
• 
• Βάρβιτος (Barbitos)
• Μπερίμπαου (Berimbau)
• Μπουζούκι (Bouzouki)
• 
• Chapman Stick
• Τσαράνγκο (Charango)
• Τζουμπούς (Cumbus)
• Τσενγκ (Cheng)
• Τσιφτελί (Çifteli)
• Ντουτάρ (Dutar)
• Επιγόνειο (Epigonion)
• Κάνελ (Kannel)
• Καντέλε (Kantele)
• Κανονάκι (Qanun)
• 
• Κιτάρα (Kitara)
• Αρχαία κιθάρα (Kithara)
• Ούτι (Oud)
• 
• Κοντραμπάσο (Double Bass)
• Κοπούζ (Kopuz)
• Κόρα (Kora)
• Καμαντσέ (Kamancheh)
• Κεμαντσά (Kemancha)
• 
• Κλασικό κεμαντσά (Classical Kemancha)
• Βιολί (Violin)
• Λάφτα (Lavta)
• Λύρα (Lyre)
• Μαντολίνο (Mandolin)
• Φόρμιγγα (Phorminx)
• Ραμπάμπ (Rebab)
• 
• Σιτάρ (Sitar)
• Σουρμπαχάρ (Surbahar)
• Σαμισέν (Shamisen)
• Ταρ (Tar)
• Τρέμολο (Tremolo)
• Βιόλα (Viola)
• Τσέλο (Cello)
• Βιολοντσέλο (Violoncello)
• Ταμπούρ (Tanbur)
• Γιαρέν (Yaren)
• Γιουκαλίλι (Ukulele)
• Τσαράνγκο (Charango)

Οικογένειες έγχορδων οργάνων

Τα έγχορδα όργανα αποτελούν μια ομάδα οργάνων με μεγάλη ποικιλία. Όπως αναφέρθηκε παραπάνω, μπορούμε να εξετάσουμε αυτό το εύρος της λίστας των έγχορδων οργάνων, που διαφέρει ανάλογα με τους πολιτισμούς και τις γεωγραφίες, σε 3 βασικές ομάδες:

Η πρώτη είναι τα ΝΥΚΤΑ ΟΡΓΑΝΑ. Αυτή η ομάδα ηχεί καθώς οι χορδές τραβιούνται και αφήνονται με τη βοήθεια εργαλείων όπως η πένα ή το πλήκτρο. Για να επιτευχθεί αυτή η δόνηση μπορεί να αρκούν και μόνο τα δάχτυλα, χωρίς κανένα βοηθητικό μέσο. Ως παράδειγμα αυτού του τύπου μέσα στη λίστα των έγχορδων οργάνων: η κιθάρα, η ηλεκτρική κιθάρα, το ούτι, το μαντολίνο, η άρπα, το ταρ και το κανονάκι μπορούν να αναφερθούν.

Και σε αυτή την ομάδα υπάρχουν πολλές υποδιαιρέσεις. Για παράδειγμα, κάτω από τον τίτλο της κιθάρας υπάρχουν η ηλεκτρική κιθάρα, η κλασική κιθάρα και το μπάσο. Αυτά συγκροτούν την οικογένεια των κιθαρών. Το ίδιο ισχύει και για το μπαγλαμά σάζι. Υπάρχουν πολλοί τύποι μπαγλαμά που συναντώνται σε πολλές περιοχές του πολιτισμού μας. Ποικιλίες όπως το κοντόλαιμο μπαγλαμά, το μακρύλαιμο μπαγλαμά, οι τύποι σαζιού και το ηλεκτρικό μπαγλαμά συγκροτούν την οικογένεια του μπαγλαμά σαζιού.

Ένας άλλος τύπος έγχορδου οργάνου είναι τα ΤΟΞΟΕΙΔΗ ΕΓΧΟΡΔΑ ΟΡΓΑΝΑ. Σε αντίθεση με τα νυκτά όργανα, αυτός ο τύπος οργάνου ηχεί με τη βοήθεια των χορδών και ενός δοξαριού. Οι τρίχες του δοξαριού τρίβονται πάνω στις χορδές του οργάνου και τις παρασύρουν, με αποτέλεσμα να παράγεται ήχος. Τα πιο διαδεδομένα τοξοειδή έγχορδα είναι το βιολί και το λαϊκό βιολί (fiddle).

Και εδώ υπάρχουν υποδιαιρέσεις. Κάτω από το όνομα του βιολιού υπάρχουν πολλά είδη τοξοειδών έγχορδων οργάνων. Το βιολί είναι το μικρότερο μέλος αυτής της οικογένειας. Τα υπόλοιπα μέλη της είναι γνωστά ως βιόλα, βιολί και τσέλο. Η ομάδα που σχηματίστηκε από αυτά τα έγχορδα όργανα ονομάστηκε οικογένεια του βιολιού.

Ο τρίτος και τελευταίος τύπος έγχορδου οργάνου είναι τα ΚΡΟΥΟΜΕΝΑ ΕΓΧΟΡΔΑ ΟΡΓΑΝΑ. Σε αυτόν τον τύπο έγχορδου οργάνου, ένα σφυράκι χτυπά τις χορδές και, ως αποτέλεσμα αυτής της αλληλεπίδρασης, προκύπτει δόνηση και συνεπώς ήχος. Το πιο γνωστό παράδειγμα οργάνου αυτής της ομάδας είναι το πιάνο.

Μπορεί επίσης να σας αρέσει: Τι είναι το καμαντσέ;

Έγχορδα όργανα που χρησιμοποιούνται στην ορχήστρα

Τα έγχορδα όργανα είναι ο πιο διαδεδομένος τύπος οργάνου στις ορχήστρες. Αυτά τα έγχορδα όργανα είναι, κατά σειρά, το βιολί, η βιόλα, το τσέλο, το κοντραμπάσο και η άρπα.

Το βιολί είναι το μικρότερο και οξύτερο μέλος της οικογένειας του βιολιού, στην οποία ανήκουν επίσης η βιόλα και το τσέλο. Έχει τέσσερις χορδές. Οι νότες κουρδίσματος, από τη χαμηλή προς την ψηλή, είναι σολ, ρε, λα και μι. Το μήκος του είναι 60 cm. Οι ορχήστρες έχουν γενικά τρία μέρη (σόλο, I και II). Του ανατίθεται ο ρόλος του σόλο και της συνοδείας (κυρίως ως σολιστικό όργανο). Διαθέτει εξαιρετικά πλούσια εκφραστική δύναμη με ένα ηχόχρωμα που δεν συναντάται σε κανένα άλλο όργανο. Στην ορχήστρα υπάρχουν περισσότερα βιολιά από κάθε άλλο όργανο.

Η βιόλα είναι το δεύτερο μέλος της οικογένειας των έγχορδων οργάνων και μοιάζει στο σχήμα με το βιολί, αλλά είναι λίγο μεγαλύτερη σε μέγεθος. Η φυσική της δομή μοιάζει πολύ με αυτήν του βιολιού. Στην οικογένεια του βιολιού έχει τη μεσαία φωνή και βρίσκεται ανάμεσα στο βιολί και το τσέλο. Το μήκος του σώματος είναι περίπου 41–45 cm. Στην ορχήστρα της ανατίθεται να αποδίδει τα μεσαία μέρη της αρμονικής συνοδείας, επειδή το ηχητικό πεδίο της βιόλας βρίσκεται ακριβώς στο μέσο του ηχητικού πεδίου της ορχήστρας.

Το τσέλο είναι ένα τετράχορδο όργανο τενόρου από την οικογένεια των εγχόρδων. Αν και τα σχήματα του βιολιού και του τσέλου μοιάζουν σε μεγάλο βαθμό, τα μεγέθη τους διαφέρουν πολύ. Μια ορχήστρα έχει συνήθως 8 έως 12 τσέλα, που παίζουν τόσο την αρμονία όσο και τη μελωδία.

Το κοντραμπάσο είναι το βαθύτερο όργανο της ομάδας των εγχόρδων, από την οικογένεια του βιολιού. Υπάρχουν δύο τύποι: με 4 χορδές και με 5 χορδές. Το κοντραμπάσο με πέντε χορδές χρειάζεται συχνά στην εκτέλεση συμφωνικών ορχηστρικών έργων. Το κοντραμπάσο έχει τέσσερις χορδές από ειδικό είδος ατσαλιού.

Η άρπα είναι όργανο σταθερού τονικού ύψους. Κάθε χορδή μπορεί να παράγει τρεις διαφορετικούς ήχους. Η άρπα, που κρατιέται σε όρθια θέση και χρησιμοποιείται στις ορχήστρες, είναι το μόνο όργανο ανάμεσα στα σύγχρονα ορχηστρικά όργανα που παίζεται αποκλειστικά με το τράβηγμα των χορδών με τα δάχτυλα. Η άρπα έχει 47 χορδές και επτά πεντάλ. Με τη βοήθεια των πεντάλ μπορεί να αλλάξει ο ήχος των χορδών. Αυτά τα πεντάλ μπορούν να ρυθμιστούν σε τρεις διαφορετικές θέσεις.

Μερικές συμβουλές για να επιλέξετε ένα έγχορδο όργανο

Είναι σημαντικό να διαλέξετε το όργανο που αγαπάτε, αλλά το να το ανακαλύψετε δεν είναι πάντα εύκολο. Μερικές φορές είναι μια περιπέτεια για κάποιους μουσικούς να περνούν από το ένα όργανο στο άλλο και άλλοτε οι μουσικοί επηρεάζονται από έξω. Ας δούμε μερικές συμβουλές:

• Μια σύντομη έρευνα για τα έγχορδα όργανα μπορεί να σας δώσει ιδέες. Ειδικά αν τα ακούσετε, θα εξοικειωθείτε με τους ήχους τους.
• Τα χαρακτηριστικά των οργάνων και οι δικές σας δεξιότητες μπορούν να σας βοηθήσουν να τα ξεχωρίσετε και να επιλέξετε πιο εύκολα.
• Η επιλογή του σωστού μέρους για να αγοράσετε το έγχορδο όργανό σας είναι επίσης σημαντική λεπτομέρεια. Όταν βρείτε το κατάστημα οργάνων σας, η μουσική σας περιπέτεια γίνεται πιο άνετη. Η Sala Muzik είναι ένα από τα σημεία που σας βοηθούν να αποκτήσετε ένα όργανο που θα σας ικανοποιήσει.